{"id":1049,"date":"2014-08-24T18:35:19","date_gmt":"2014-08-24T18:35:19","guid":{"rendered":""},"modified":"2020-04-06T22:02:24","modified_gmt":"2020-04-06T20:02:24","slug":"166783345","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2014\/08\/24\/166783345\/","title":{"rendered":"PANAIR MADH\u00cbSHTOR N\u00cb KOLKONDAS P\u00cbR T\u00cb KREMTEN E SH\u00cbN KOZMAIT"},"content":{"rendered":"

\n\tKryepiskopi Anastas: Sh\u00ebn Kozmai u nderua n\u00eb trevat e Shqip\u00ebris\u00eb dhe kur jetoi, por edhe menj\u00ebher\u00eb pas fjetjes s\u00eb tij martirike…<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

\n\t <\/p>\n

\n\t   Sot, m\u00eb 24 gusht 2014, Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb kremtoi me madh\u00ebshti kujtimin e Sh\u00ebn Kozma etolosit. N\u00eb manastirin q\u00eb mban emrin e tij, n\u00eb Kolkondas, u krye Liturgja Hyjnore Sinodike, q\u00eb u kryesua nga Kryepiskopi i Tiran\u00ebs, Durr\u00ebsit dhe i Gjith\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Fortlumturia e Tij Anastasi, me pjes\u00ebmarrjen e t\u00eb gjith\u00eb an\u00ebtar\u00ebve t\u00eb Sinodit t\u00eb Shenjt\u00eb: t\u00eb Hir\u00ebsive Mitropolit\u00eb, t\u00eb Beratit Ignatit, t\u00eb Kor\u00e7\u00ebs Joanit, t\u00eb Gjrokastr\u00ebs Dhimitrit, dhe Episkop\u00ebve, t\u00eb Apolonis\u00eb Nikolla, t\u00eb Kruj\u00ebs Andoni, t\u00eb Amantias Nathanaili dhe Bylisit Asti, s\u00eb bashku edhe me shum\u00eb prift\u00ebrinj e dhjakon\u00eb. Qindra besimtar\u00eb orthodhoks\u00eb dhe jo vet\u00ebm, kryesisht nga zona e Fierit, por edhe nga i gjith\u00eb vendi, si dhe pelegrin\u00eb nga Greqia, mbush\u00ebn kish\u00ebn qendrore (katholikonin) t\u00eb Manastirit dhe mjediset p\u00ebrreth, duke marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb gjith\u00eb atmosfer\u00ebn adhuruese t\u00eb dit\u00ebs. Shum\u00eb prej tyre e kishin kaluar nat\u00ebn me lutje n\u00eb manastirin e shenjtorit, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb tradita shekullore.<\/span><\/p>\n

\n\t   P\u00ebr personin dhe veprimtarin\u00eb shpirt\u00ebrore t\u00eb Sh\u00ebn Kozmait foli Hir\u00ebsia e tij Episkopi  i Apolonis\u00eb, Nikolla, i cili theksoi p\u00ebrkushtimin ndaj besimit dhe vepr\u00ebn e jasht\u00ebzakonshme t\u00eb shenjtorit, q\u00eb n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb err\u00ebt e t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb ktheu shpres\u00ebn tek t\u00eb krishter\u00ebt orthodhoks\u00eb.<\/span><\/p>\n

\n\t    <\/span>N\u00eb mbarim t\u00eb Liturgjis\u00eb Hyjnore besimtar\u00ebve iu drejtua edhe Fortlumturia e Tij Anastasi, i cili n\u00eb fjal\u00ebn e tij iu referua ve\u00e7an\u00ebrisht kushteve historike n\u00eb t\u00eb cilat Sh\u00ebn Kozmai zhvilloi vepr\u00ebn e tij hierapostolike, rrjedhoj\u00eb e s\u00eb cil\u00ebs ishte frenimi i val\u00ebs t\u00eb islamizimeve masive dhe shp\u00ebtimi i Orthodhoksis\u00eb n\u00eb k\u00ebto treva, nj\u00eb realitet i bukur p\u00ebr t\u00eb cilin t\u00eb krishter\u00ebt e sot\u00ebm kaq shum\u00eb i detyrohen shenjtorit.<\/span><\/p>\n

\n\t    Dit\u00ebt e fundit pati artikuj n\u00eb gazeta t\u00eb ndryshme q\u00eb arrit\u00ebn deri sa ta cil\u00ebsojn\u00eb shenjtin \u201cdjall\u201d dhe \u201cantishqiptar\u201d, duke tentuar, sikund\u00ebr tha Kryepiskopi, ta varin p\u00ebrs\u00ebri shenjtorin n\u00eb laqe prej letrash. Ata, tha ai, frym\u00ebzohen nga formimi ateist dhe duan t\u00eb vazhdojn\u00eb t\u2019i mbajn\u00eb t\u00eb n\u00ebnshtruar besimtar\u00ebt orthodhoks\u00eb.<\/span><\/p>\n

\n\t    Por k\u00ebto koh\u00eb kan\u00eb kaluar dhe kur ofendojn\u00eb shenjtor\u00ebt e Kish\u00ebs, ose kur duan t\u00eb imponojn\u00eb m\u00ebnyrat sesi orthodhoks\u00ebt do t\u2019i nderojn\u00eb ata shenjtor\u00eb, mund t\u00eb arrijn\u00eb vet\u00ebm t\u00eb trondisin toleranc\u00ebn dhe bashk\u00ebjetes\u00ebn fetare, q\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb realitet, nga t\u00eb pakt\u00ebt, q\u00eb Shqip\u00ebria e paraqet me mburrje n\u00eb familjen bashk\u00ebkohore europiane. <\/span><\/p>\n

\n\t    Sh\u00ebn Kozmai ishte jo thjesht nj\u00eb klerik i p\u00ebrkushtuar orthodhoks dhe hierapostull i ndri\u00e7uar, por ishte edhe nj\u00eb faktor i progresit dhe p\u00ebr kushtet e epok\u00ebs s\u00eb tij synonte epancipimin shoq\u00ebror. I nxiste besimtar\u00ebt t\u00eb m\u00ebsojn\u00eb greqisht si nj\u00eb mjet q\u00eb ata t\u00eb njiheshin me t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn e Ungjillit dhe misteret e Kish\u00ebs. N\u00eb at\u00eb koh\u00eb ende nuk kishte asgj\u00eb t\u00eb shkruar apo p\u00ebrkthyer n\u00eb shqip, nd\u00ebrsa edhe vet\u00eb Ungjilli i Shenjt\u00eb u p\u00ebrkthye disa dhjet\u00ebvje\u00e7ar\u00eb m\u00eb von\u00eb. Me predikimin e tij Sh\u00ebn Kozmai emocionoi turmat e besimtar\u00ebve n\u00eb trevat e Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb sotme dhe besimtar\u00ebt e vler\u00ebsuan dhe e desh\u00ebn edhe p\u00ebr t\u00eb gjth\u00eb vepr\u00ebn e tij p\u00ebr p\u00ebrparim shoq\u00ebror dhe arsimim t\u00eb masave.<\/span><\/p>\n

\n\t    Fortlumturia e Tij Anastasi foli me emocione edhe p\u00ebr vizit\u00ebn q\u00eb pati dit\u00ebt e fundit n\u00eb vendin e martirizimit me varje t\u00eb Sh\u00ebn Kozmait (Kolkondasi \u00ebsht\u00eb vendi ku u gjet dhe u varros lipsani i Sh\u00ebn Kozmait pas ekzekutimit t\u00eb tij). Fjala \u00ebsht\u00eb p\u00ebr fshatin Mujalli, n\u00eb krah t\u00eb lumit Seman, n\u00eb bregun jugor t\u00eb tij, ku n\u00eb vendin e martirizimit  ekziston nj\u00eb pem\u00eb si ajo ku ishte vendosur laku.<\/span><\/p>\n

\n\t    N\u00eb fund, besimtar\u00ebt dhe klerik\u00ebt mor\u00ebn pjes\u00eb edhe n\u00eb litanin\u00eb me lipsanin e shenjtorit.<\/span><\/p>\n

\n\t    M\u00eb pas, n\u00eb kompleksin manastirial t\u00eb rind\u00ebrtuar plot\u00ebsisht, Kryepiskopi dhe t\u00eb gjith\u00eb kryeprift\u00ebrinjt\u00eb prit\u00ebn besimtar\u00ebt dhe pelegrin\u00ebt.<\/span><\/p>\n

\n\t <\/p>\n

\n\t***<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

\n\t <\/p>\n

\n\t    Manastiri i Sh\u00ebn Kozmait \u00ebsht\u00eb rikonstruktuar plot\u00ebsisht me kujdesin dhe fondet e siguruara nga Kryepiskopi Anastas. Punimet e g\u00ebrmimit dhe largimit t\u00eb dherave nxorr\u00ebn n\u00eb drit\u00eb varrin e shenjtorit me piktur\u00eb murale t\u00eb asaj kohe q\u00eb mbi dy shekuj m\u00eb par\u00eb, si dhe elemente t\u00eb tjer\u00eb arkitekturor\u00eb me mjaft interes, q\u00eb ishin mbuluar nga lymi i sjell\u00eb nga p\u00ebrmbytjet e lumit Seman. Gjithashtu, jan\u00eb ngritur edhe kat\u00ebr kisha t\u00eb reja n\u00eb zona t\u00eb ndryshme, q\u00eb i dedikohen kujtimit t\u00eb Shenjtorit.<\/span><\/p>\n

\n\t <\/p>\n

\n\t***<\/span><\/strong><\/p>\n

\n\t <\/p>\n

\n\t    Koh\u00ebt e fundit ka pasur nj\u00eb fushat\u00eb t\u00eb orkestruar shpifjesh kund\u00ebr shenjtorit, me q\u00ebllim denigrimin e vepr\u00ebs s\u00eb Kryepiskopit Anastas dhe t\u00eb gjith\u00eb Kish\u00ebs son\u00eb Orthodhokse Autoqefale.<\/span><\/p>\n

\n\t   P.sh. Nj\u00eb nga sajesat q\u00eb p\u00ebrdoren, \u00ebsht\u00eb ajo se nderimi i k\u00ebtij martiri t\u00eb madh nuk ka ekzistuar mes t\u00eb krishter\u00ebve orthodhoks\u00eb shqiptar\u00eb; edhe n.q.s. ka filluar, ka filluar pas vitit 1961, kur me vendim t\u00eb Patriarkan\u00ebs Ekumenike u vu n\u00eb list\u00ebn e shenjtor\u00ebve t\u00eb nderuar nga t\u00eb gjitha Kishat Orthodhokse. K\u00ebto nuk jan\u00eb v\u00ebrteta, nderimi i tij si shenjtor lokal nisi n\u00ebshek. XVIII, n\u00eb t\u00eb gjitha ato zona ku ai dha nj\u00eb kontribut t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb zgjuar nd\u00ebrgjegjen e shtypur t\u00eb orthodhoks\u00ebve nga nata e gjat\u00eb osmane, duke frenuar duksh\u00ebm islamizimin e k\u00ebtyre trevave. K\u00ebt\u00eb e d\u00ebshmojn\u00eb nd\u00ebrgjegjja e popullit orthodhoks shqiptar, afresket e ikonat, sh\u00ebrbesa kishtare p\u00ebr shenjtorin, Manastiri i tij dhe kisha e nd\u00ebrtuar me kujdesin e Ali Pash\u00ebTepelen\u00ebs (1814-1815) dhe mbi t\u00eb gjitha, e d\u00ebshmon nderimi i madh i gjith\u00eb popullit edhe atij jo orthodhoks, kudo ku ai predikoi.<\/span><\/p>\n

\n\t   D\u00ebshmi e k\u00ebtij nderimi para vitit 1961, q\u00eb hedh posht\u00eb ato q\u00eb pretendojn\u00eb antiorthodhoks\u00ebt, mes shum\u00eb t\u00eb tjerave \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb kan\u00eb shkruar e botuar dy nga personalitet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb Kish\u00ebs son\u00eb: Imzot Theofan Noli dhe Kryepiskopi i par\u00eb kanonik, Fortlumturia e Tij Kristofor Kisi.<\/span><\/p>\n

\n\t   Imzot Theofan Noli, n\u00eb vitin 1947, n\u00eb Boston, botoi Kremtoren (T\u00ebkremtet) e Kish\u00ebs Orthodokse. N\u00eb parath\u00ebnien e tij thot\u00eb se: \u201cP\u00ebrkthimin… e kemi b\u00ebr\u00eb nga Gerqishtja, me p\u00ebrjashtimin e k\u00ebndimeve t\u00eb Sh\u00ebn Kozmait t\u00eb Beratit, t\u00eb cilin e parafrazuam nga versioni shqip i KryeHir\u00ebsis\u00eb Tij, Imzot Kristofor Kisi, Kryepeshkopit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb\u201d. Dhe n\u00eb faqet 754-763 jep sh\u00ebrbes\u00ebn kishtare t\u00eb k\u00ebtij shenjtori. <\/span><\/p>\n

\n\t   Pra, Imzot Theofan Noli, q\u00eb n\u00eb 1947 (pra p\u00ebr para vitit 1961) e quan Sh\u00ebn Kozmai i Beratit dhe sh\u00ebrbes\u00ebn e shenjtorit e merr nga botimi i vitit 1931 t\u00eb Imzot Kristofor Kisit, i cili ka shkruar mjaft p\u00ebr Sh\u00ebn Kozmain. <\/span><\/p>\n

\n\t   Pra, p\u00ebr Imzot Theofan Nolin dhe Imzot Kristoforin, si dhe p\u00ebr gjith\u00eb besimtar\u00ebt orthodhoks\u00eb dhe m\u00eb gjer\u00eb n\u00eb shekuj, Sh\u00ebn Kozmai nuk ishte as antishqiptar e as “joshenjtor”, si\u00e7 trumbetojn\u00eb zot\u00ebrinjt\u00eb antiorthodhoks\u00eb.<\/span><\/p>\n

\n\t   Po k\u00ebshtu, i pa parecedent dhe i pa imagjinuesh\u00ebm p\u00ebr arrogancen dhe frym\u00ebn antiorthodhokse ishte dhe nj\u00eb deklarat\u00eb e disa shoqatave pa lidhje me besimin, e cila krijoi revolt\u00eb mes besimtar\u00ebve orthodhoks edhe shqet\u00ebsim per frym\u00ebn per\u00e7ar\u00ebse q\u00eb k\u00ebrkont\u00eb t\u00eb mbillte e t\u00eb p\u00ebrhapte.<\/span><\/p>\n

\n\t <\/p>\n

\n\tFjala e Kryepiskopit Anastas per Shen Kozmain dhe kremtimin e tij si shenjtor nder shqiptaret. Kolkondas, 24.8.2014.<\/strong><\/span><\/p>\n

\n\t <\/p>\n

\n\t