English (US)ShqipGreek
Reagim i Kishës Orthodhokse ndaj deklaratës së Nikolla Markut në prag të vizitës së Papës

 

Përpjekje mjerane për të prishur atmosferën e mikpritjes dhe harmoninë fetare

 

- Reagim i Kishës Orthodhokse ndaj deklaratës së Nikolla Markut në prag të vizitës së Papës -

Siç kemi deklaruar, ardhja e Papa Françeskut I në vendin tonë është më se e mirëpritur dhe vazhdim i një tradite marrëdhëniesh të shkëlqyera. Dhe jo vetëm midis të krishterëve. Që nga rikthimi i lirisë fetare, komunitetet fetare themelore, myslimanët, orthodhoksët, katolikët, dhe bektashinjtë, kanë kultivuar jo thjesht një tolerancë fetare dhe mirëkuptim, por diçka më të rëndësishme: respektin e ndërsjellë, reciprocitetin, bashkëpunimin krijues: fakt që ka ndihmuar më në përgjithësi rrugëtimin paqësor dhe zhvillimin e vendit. Jo rastësisht, para vizitës në Shqipëri, Papa do të deklaronte se “ata kanë qenë në gjendje të krijojnë një “qeveri të unitetit kombëtar” mes myslimanëve, orthodhoksëve dhe katolikëve dhe një këshill ndërfetar që ka ndihmuar shumë dhe që është i balancuar. Kjo është harmoni fetare.” Eshtë pikërisht kjo vlerë unike që populli ynë ka kultivuar në shekuj, që tashmë po përmendet si dëshmia më e rëndësishme që mund t’i japë Evropës dhe botës, duke e renditur me dinjitet krah vendeve më të qytetëruara.

Por, për fat të keq, disa media u përdorën për t’i dhënë zë dhe figurë në disa ekrane dhe gazeta një individi nga Elbasani, të vetëshpallur prift, që përdhos çdo ditë shërbesat e shenjta ortodokse, që flet marrëzira e gënjeshtra kundër shenjtorëve, kanoneve të shenjta dhe klerikëve e Kishave Orthodhokse, që mbeshtetet nga qarqe të errëta antitëkrishtera dhe antiortodokse, që duan të nxisin përçarje e dasi midis shqiptarëve (ai nuk njihet dhe pranohet si klerik nga asnjë Kishë Orthodhokse apo e krishterë në botë dhe as nga besimet e tjera apo shteti).

Orthodhoksët e Shqipërisë e kanë shprehur gjithnjë dhe në të gjitha mënyrat e mundshme, edhe në çaste kritike, se janë të bashkuar rreth kryebariut të tyre, Kryepiskopit Anastas, i cili njihet dhe nderohet jo vetëm nga Kishat Orthodhokse, por edhe nga të gjitha Kishat e Krishtera dhe më gjerë nga besimet e tjera (ndër të tjera ai është President Nderi i “Fetë për Paqen”, organizata më e madhe ndërfetare në botë) dhe distancohen nga qëndrime dhe deklarata të tilla.

Takimet e kontaktet e Kishës sonë me hierarkinë Kishës Katolike kanë qenë të shpeshta dhe në raste veprimtarish të përbashkëta të panumurta, brenda dhe jashtë vendit. “Marrëdhëniet vëllazërore midis katolikëve dhe orthodhoksëve janë frymëzim për gjithë popullin shqiptar, dhe dëshmojnë se për të krishterët është e mundur që të jetojnë në harmoni...”, - do të deklaronte Papa Benedikti XVI, më 4 dhjetor 2011, gjatë vizitës zyrtare të Kryepiskopit Anastas në Vatikan. Kjo marrëdhënie është e përbërë nga nisma e takime të shumta, që fillojnë nga takimet personale dhe njohja e Fortlumturisë së Tij, Anastasit me Papa Gjon Palin, në takimet e shumta ndërkombëtare të iniciuara në emër të paqes dhe bashkëjetesës paqësore midis feve e deri te nismat e përbashkëta këtu në vend, si Shoqëria Biblike Ndërkonfesionale dhe Këshilli Ndërfetar i Shqipërisë, takimet e shumta, pjesëmarrja në shërbesat e njëri-tjetrit në rastet e rëndësishme etj. Kryepiskopi Anastas ka pasur korrespondencë personale me Papa Franceskun, që nga dita e  zgjedhjes së tij, ashtu si në këta 22 vjet, ka pasur korrespondencë të pasur me Papa Gjon Palin II, me  Papa Benediktin XVI.

Sigurisht, që vizita e Papës do ndihmojë në vënien në dukje edhe më mirë të kësaj harmonie të pashoqe dhe do t’i sfumojë qëndrimet e tilla keqdashëse.

Tiranë, 13. 09. 2014

Zyra e Shtypit

e Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë

 

 

Të pavërtetat e përsëritura nuk mund të bëhen të vërteta.
- Të pavërtetat e përsëritura nuk mund të bëhen të vërteta -
 
Artikull i Episkopit të Krujës, Hirësi Andon Merdani, botuar në Gazetën Shqip, dt. 08.09.2014, fq.8.
 
   Kohë mbas kohe opinionit publik i imponohet një debat me akuza e shpifje të rëndomta, deri në qesharake, në lidhje me figurën e Kryepiskopit Anastas, njëherësh dhe kreu i Kishës Orthodhokse në Shqipëri. Në të shumtën e rasteve, ato vijnë nga individë të cilët as nuk e njohin atë personalisht, as nuk i përkasin besimit ortodoks e aq më pak të jenë besimtarë praktikantë të këtij besimi. Ky fenomen krijon një shqetësim të vazhdueshëm për besimtarët dhe klerikët ortodoksë, pasi opinioni publik manipulohet, duke i paraqitur një realitet i cili nuk ekziston brenda Kishës Orthodhokse. Ndonëse jemi përgjigjur vazhdimisht, shumë e shumë herë këtyre akuzave të padrejta, vala e sulmeve dhe e shpifjeve nuk ka ndaluar.
 
   Madje, sa herë që ka pasur ngjarje të gëzuara dhe të rëndësishme për Kishën Orthodhokse, jemi përballur me përbaltjen e veprës dhe punës së Kishës dhe të Kryepiskopit, duke e spostuar vëmendjen nga ngjarje kryesore dhe duke përsëritur akuza të padrejta, si për shembull ngjarja historike e Shenjtërimit të Katedrales “Ngallja e Krishtit”, në qendër të Tiranës. Ajo ishte një nga evenimentet më të rëndësishme në historinë e pasdiktaturës për Kishën Orthodhokse këtu në Shqipëri. Ky eveniment tërhoqi interesin dhe vëmendjen e gjerë të opinionit publikut, si brenda ashtu edhe jashtë vendit, me pjesëmarrjen në festime të pjesës më të madhe të Krerëve të Kishave Orthodhokse simotra në të gjithë botën, por fatkeqësisht, për disa njerëz dhe grupe, një ngjarje e tillë duhej të zbehej e të shpërqendrohej vëmendja nga një festim i përligjur për të gjithë të krishterët ortodoks këtu në vend dhe më gjerë.
 
   Së fundi, më ra rasti të lexoj replikën e z. Nexhat Merxhushi, ndaj një artikulli të gazetës greke “Kathimerini”, publikuar në gazetën “Shqip”, dt. 6 shtator 2014, me titull: “Papagalli Ximas dhe harmonia fetare”. Në këtë artikull autori përpiqet të radhisë edhe një herë të gjitha akuzat e mundshme ndaj Kryepiskopit Anastas, si dhe të përbaltë punën dhe kontributin e tij në ringritjen e Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë nga gërmadhat, ku e kishte lënë regjimi i egër komunist. Është për të ardhur keq që këto sulme dhe akuza, krejtësisht të padrejta dhe të pavërteta dhe me një mllef të pajustifikuar, i prezantohen lexuesve.
 
   Nga që do kërkonte shumë hapësirë për t’ju përgjigjur të gjitha akuzave të vjetra e të pabaza, të cilave iu jemi përgjigjur vazhdimisht, do të ndalesha vetëm në disa prej tyre, pasi në gjykimin tim ato janë jo vetëm të pasakta dhe të pavërteta, por edhe të rrezikshme dhe për këtë arsye dhe në respekt të informimit të saktë të lexuesve nuk mund të lihen pa iu përgjigjur;
 
   Në replikën e tij me gazetarin ai akuzon në mënyrë të drejtpërdrejtë Kryepiskopin Anastas, ku shkruan: “Mund të konsiderohet nacionalizëm e islamizëm pse duam të flitet shqip në kishat tona? Mund të flitet për ekstremizëm islamik kur komuniteti mysliman në Shqipëri nuk ka reaguar në asnjë rast të vetëm kundër Janullatosit, kur ai ka provokuar rëndë këtë komunitet, duke zhvarrosur eshtra myslimanësh, apo kur pjesëtarëve të këtij komuniteti u ka ndërruar fenë në mënyrën më djallëzore e cinike, duke shfrytëzuar varfërinë dhe mjerimin e tyre?!”
 
   E para, nuk është aspak e vërtetë që në kishat ortodokse nuk flitet shqip, me përjashtim të vendbanimeve me shumicë minoritare. E dyta, artikullshkruesi kërkon të implikojë në mënyrë të padrejtë dhe manipulative Kryepiskopin Anastas në një ngjarje mediatike, ku prania e priftit ortodoks që kryen shërbesën e përshpirtjes gjatë zhvarrimit, detyrë kjo e çdo kleriku kur i kërkohet, iu dha në atë kohë me të padrejtë ngjyrime dhe skenare nga më të çuditshmet, të cilat nga hetimet e prokurorisë u faktuan si të pabaza. Autori gjithashtu përpiqet të përfshijë në këtë argument edhe Komunitetin Mysliman të Shqipërisë, duke nxitur keqkuptime. Së treti, të gjitha pagëzimet që janë kryer nga ana e klerikëve ortodoksë gjatë këtyre viteve, i konsideron dhunim të të drejtës së besimit ndaj atyre që ai i quan të besimit mysliman, që iu paskan “ndërruar fenë”, madje edhe në mënyrë “djallëzore e cinike”!!!
 
   Madje shpesh herë akuzat arrijnë nivelin e qesharakes. Ja një ndër akuzat që s’ishte dëgjuar deri më tani. “Janullatosi dhe pasuesit e tij përdorën “armën e intrigës së famshme greke”, siç thotë Konica. U arrit deri aty sa u hodh në erë natën “Shtëpia e Kulturës dhe e Flamurit” në Korçë, e Themistokli Gërmenjit, e cila gjet gurë mbi gurë në mëngjesin e 11 gushtit 2012.” Kjo akuzë nuk ka as edhe një lidhje me Kryepiskopin ose me Kishën dhe as me ortodoksinë, siç u pasqyrua edhe nga media në ato ditë.
 
   Si artikullshkruesi, ashtu edhe çdokush që mendon se për çështjet e fesë dhe të besimit ka tagrin të lëshojë akuza dhe etiketime të këtij niveli, duhet të kenë parasysh se vendi ynë vërtet gëzon harmoni fetare dhe për këtë mburremi, ashtu siç edhe ai vetë përpiqet të argumentojë, por të ofendosh dhe të shtrembërosh punën e klerikëve ortodoksë në Shqipëri, si fushatë në ndërrimin e fesë ndaj atyre që nuk i përkasin besimit ortodoks është shumë, madje tepër e rrezikshme. Gjithashtu, të përbuzësh dhe ironizosh ata besimtarë që kanë marrë pagëzimin e shenjtë, është në të njëjtën mënyrë e rrezikshme dhe diskriminuese për dinjitetin e tyre njerëzor. Si një bari shpirtëror i kësaj grigje, më duhet t’ju them se është tërësisht i papranueshëm dhe i patolerueshëm formulimi i tezave të tilla dhe t’i paraqisni ato si ‘mbrojtje’ ndaj atyre që janë pagëzuar, duke ndërhyrë drejtpërdrejtë në çështje të besimit, si dhe të pacënueshmërisë të së drejtës kushtetuese të çdo individi për të zgjedhur lirshëm dhe pa frikë besimin e tij ose saj.
 
   Gjithashtu, përpjekja për të përfshirë në këto akuza edhe Komunitetin Mysliman, ose grupim tjetër fetar, është sa keqdashëse aq edhe e rrezikshme. Nga krahu tjetër, Komunitetet Fetare në Shqipëri pa përjashtim, kanë treguar vazhdimisht se nuk mund të bien preh e nxitjeve dhe provokimeve të tilla, të cilat cenojnë atë për të cilën duam t’i tregojmë të tjerëve se në Shqipëri me të vërtetë ekziston toleranca dhe harmonia ndërfetare. Një kontribut të pamohueshëm në këtë harmoni ka padyshim edhe Kryepiskopi Anastas, si drejtues i Komunitetit Ortodoks, i cili për mesazhet, iniciativat dhe pjesëmarrjen e tij është vlerësuar si brenda ashtu edhe jashtë vendit. Dhe për hir të këtij kontributi ai është zgjedhur president nderi i organizatës më të madhe ndërfetare në botë “Fetë për Paqen”, me qendër në New Yorkdhe nuk ka kurrsesi si të jetë ashtu siç ju kërkoni ta përcaktoni, se “nuk i ka interesuar ndonjëherë harmonia fetare në Shqipëri”.
 
   Vepra e Kryepiskopit Anastas në ringritjen e Kishës Orthodhokse në Shqipëri, si asnjëherë tjetër në historinë e saj, është një kontribut i pamohueshëm dhe historik dhe i njohur tashmë botërisht. Fatkeqësisht ka njerëz, siç edhe ju e dëshmoni përmes shkrimit tuaj, të cilët çdo arritje të Kishës Orthodhokse në rindërtimin e kishave, restaurimin e monumenteve të kultit, edukimin e brezit të ri të klerit shqiptar në vend, ngritjen e institucioneve të arsimit, shëndetësisë dhe të nismave të ndryshme në zhvillim të vendit, i konsideroni thjesht se “janë arteria ku Janullatosi mundohet të përhapë helenizimin nëpërmjet gjuhës greke”. Qëndrime të tilla sigurisht që janë paradoksale, të pavërteta dhe rrjedhimisht keqdashëse, pasi çdo njeri që e do vendin e tij, gëzohet për përparimin e çdo komuniteti fetar në Shqipëri.
 
   Duke përfunduar, do të doja të shtoja se vendi ynë ka vërtet nevojë për shumë gjëra dhe se rruga që kemi hapur që nga fitorja e demokracisë ka treguar se është e vështirë dhe pavarësisht arritjeve dhe zhvillimeve transformuese që ka pësuar vendi ynë, mbetet shumë punë për të përballuar sfidat që na presin. Ato kërkojnë mendje të zgjuara, urtësi dhe mbi të gjitha vendosmëri për të punuar për të mirën e vendit dhe të ardhmen e tij. Shpërqendrimi shpeshherë nga sfidat e vërteta që po kalon sot shoqëria shqiptare dhe ngritja e tematikave dhe e debateve shterpë, është sa vonesë në këtë rrugë, po aq edhe e dëmshme. Për këtë arsye, ne si klerikë dhe bij të këtij vendi, jemi të vendosur të japim kontributin tonë në drejtimin e duhur dhe me ndihmën e Zotit uroj t’ja arrijmë.
 
"Po përbaltin shenjtorët të cilët populli i kremton me shprestari"

 

- Përgjigje e disa klerikëve dhe besimtarëve beratas ndaj shkrimeve të botuara në media, ku hidhet baltë mbi shenjtorët dhe drejtuesit e Kishës -

 

   Është për të ardhur keq që në prag të festave të mëdha të Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë, disa autorë të mediave si dhe disa përfaqësues të “shoqatave” të ndryshme hedhin baltë mbi shenjtorët dhe drejtuesit e Kishës.

   Kështu po ndodh edhe këto ditë kur pritet të festohet e kremtja e martirizimit të shën Kozmait në Kolkondas të Fierit. U referohemi kryesisht shkrimeve të botuara rishtazi në media, të cilat, konkretisht për shën Kozmain shprehen negativisht dhe me fjalët më ofenduese.

   1.  Kemi vënë re që të gjithë keqdashësit përdorin për shën Kozmain epitetin shenjtor grek apo i përket kishës greke dhe jo asaj shqiptare.

   Shenjtorët kanë dimension universal. Ashtu si në vendin tonë kremtohen me madhështi shën Joan Pagëzori, shën Joan Vladimiri, shën Nikolla, shën Gjergji, shën Naumi etj, të cilët nuk janë shenjtor vendas, por kremtohen gjerësisht mes nesh, kështu edhe shën Joan Kukuzeli nga Durrësi, një nga themeluesit e muzikës bizantine (kishtare), shën Nikodhimi i Beratit, shën Asti i Durrësit, shën Lefteri i Vlorës, etj. kremtohen gjerësisht në gjithë Kishat Orthodhokse në mbarë botën. Shën Kozmai, si një prej tyre, shkruan me dorën e tij: “Vendlindja ime e rreme tokësore dhe e kotë është nga rrethi i Apokurit”, pjesë e krahinës së Etolisë, në të cilin ai u lind. Kështu, të gjithë shenjtorët kanë një gjë të përbashkët që i bën ata universal, të përbashkët kanë atdheun e tyre të vërtetë, Mbretërinë e Qiejve.

   2.  Gjithashtu këto ditë kemi lexuar shpifje të ndryshme si ajo e studiuesit Moikom Zeqo: “Në tërë dokumentet e Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë nuk ekziston ndonjë fakt apo dëshmi që Kozmai të jetë kanonizuar edhe si një shenjtor shqiptar. Kozmai nuk ka qenë i dalluar veçmas dhe Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqipërisë, që nga ftillëzimi i saj institucional, nuk e ka theksuar asnjëherë Kozmain si një njeri që i ka shërbyer edhe interesave kombëtare, por edhe fetare të Shqipërisë.”

   Shën Kozmai është nderuar si shenjtor në Shqipëri, fill pas martirizimit të tij. E meqenëse z. Zeqo kërkon fakte, Kryepiskopi i parë kanonik i Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë, Imzot Kristofor Kisi, në vitin 1931 thekson qartë rolin dhe kontributin e shën Kozmait për Shqipërinë: “Në mbarimin e shekullit të tetëmbëdhjetë krishterimi i Shqipërisë kishte arritur në një rrezik shumë të madh. Nga padija e thellë e popullit, nga shtypjet e qeveritarëve të asaj kohe, nga tmerri që mbretëronte nëpër të krishterët, jeta dhe pasuria e të cilëve varesh prej mëshirës së më të fortëve, renegacionet, mohimet e besës, ishin gjëra të shpeshta dhe të zakonshme. Shumë herë ndodhte që vise të tëra ndërronin fe për shkaqe pa rëndësi.

   Në këtë gjendje ardhja e shën Kozmait shënoi një stacion tepër të rëndësishëm për fatin e krishterimit në Shqipëri.

   Po si një apostull i ri, i mbushur me entuziazmin e Frymës së Shenjtë dhe me zemërnxehtësinë e profetëve, ky orator i shkëlqyer i Ungjillit, u përpoq me fjalimet e tij të larta dhe të ëmbla, t’u japë zemër dhe kurajë të krishterëve të terrorizuar të atëhershëm dhe t’i përmbante në traditat fetare atnore. Mund të themi sigurisht se, edhe ato teproja të pakta të krishterimit që mbeten sot në Shqipërinë e jugut, u detyrohen këtyre veprimeve.

   Merita më e madhe e Shenjtit dhe lartësia e tij tregohen nga kujdesia e veçantë që shfaqte për kulturën e popullit. Kur vizitonte një katund apo qytet për të predikuar, mendimi i parë i tij ishte të hapte shkolla, në të cilat, djemtë e të krishterëve merrnin edukatën darovisht”. (Jetëshkrimi dhe Akoluthia e Dëshmoit të Ri dhe Isapostollit Shën Kozma, Kristofor Kisi, Korcë 1931, fq. 3).

   Pas Imzot Kristofor Kisit, është Imzot Theofan Noli që bën në vitin 1947 një përmbledhje të shërbesës të përkthyer nga Kristofor Kisi. Ai shkruan: “Le ta nderojmë o besnik, dhe le ta kurorëzojmë me lule shën Kozmanë, bukurinë e Dëshmorëve, mburrjen e murgjërve, predikonjësin e besës, shembullin e priftërinjve, imituesin e mbaruar të Apostujve, se bën çudira, dhe na dhuron shërime. Le ta përshëndoshim pra, dhe le t’i thërresim: Gëzohu o ligjëronjës i besës, o kollonë e patronditur e Kishës. Ruaje Kishën në paqe me ndërmjetime, se ke kurajë përpara Shpëtimtarit, se derdhe gjakun si një Apostull i tij.” (Kremtore e Kishës Orthodhokse, përkthyer nga F. S. Noli, Boston 1947).

   Ashtu si imzot Kristofor Kisi, edhe Imzot Theofan Noli, e konsideron shën Kozmain një shenjtor të madh me shumë vlera dhe virtyte në misionin e tij të shenjtë. Nëse për këta dy klerikë, intelektual dhe atdhetar, shën Kozmai është një shenjtor që i ka shërbyer dhe ka dhënë një kontribut të paçmuar për të krishterët e Shqipërisë, atëherë  përse këto gjoja “shoqata atdhetare për identitet e bashkim kombëtar” që kanë si shembull këta atdhetarë të shquar, keqinterpretojnë bindjet e tyre? Përse këta intelektual jo të krishterë përzihen në çështjet e besimit të krishterë orthodhoks duke mos pasur fare njohuri, përbaltin shenjtorët të cilët populli, për shekuj me radhë, i kremton me shprestari?

    Shën Kozmai nuk i përket një kishe vendore. Ai është një shenjtor ekumenik dhe kremtohet në mbarë dhenë. Shumë kemi parë e dëgjuar këto ditë. Ata që e martirizuan 235 vite më parë vazhdojnë edhe sot të tërheqin litarin në grykën e tij. “Fali o Zot se nuk dinë se ç’bëjnë...”!

Shënim: Ky artikull ju dërgua si përgjigje gazetës "Dita", por ende nuk është botuar...

         
Atë Petraq Simsia
z. Ilia Zaka
Atë Kristaq Subashi
znj. Stela Qako
Atë Niko Lushi
z. Theoktist Postolli
Dhiakon Anastas Vrapi
znj. Eli Filipi
Dhiakon Joan Qako
z. Ilia Koçi

 

Kampet verore ditore të fëmijëve vazhdojnë në vende të ndryshme të Shqipërisë
Në vende të ndryshme të vendit janë duke u zhvilluar kampet verore ditore për fëmijë. Në këto kampe fëmijët marrin pjesë për 4-5 orë në ditë. Programi i kampeve është mjaft i pasur dhe kjo bën që fëmijët të mësojnë shumë gjëra të rëndësishme dhe të bukura.
 
Studentët e Akademisë Teologjike, me bekimin e Episkopit të Apolonisë, Hirësisë së Tij Nikollës, dhe nën drejtimim e pedagoges Anastasia Pamela Barksdale, zhvilluan kampet ditore për fëmijë në Shën Vlash dhe në Rrushkull. Studentët organizues të këtyre kampeve morën pjesë në një program trajnimi në Akademinë Teologjike në mënyrë që të fitonin më tepër eksperiencë në mësimdhënie. Kampet ditore në këto dy vende kishin si temë: “Lajmi i Mirë dhe Shenjtorët e Shqipërisë”.
 
Përgjatë kampit fëmijët mësuan jetët e shenjtorëve, mësimet e tyre mbi dashurinë për Perëndinë dhe ndaj njëri-tjetrit. Çdo fëmijë mori si dhuratë një bluzë e cila kishte si logo pikërisht këtë mesazh. Fëmijët panë një film të përgatitur nga Zyra e Katekizmit mbi jetën e Shën Kozmait dhe ata morën një libër me ikona për ta ngjyrosur me pamje nga jeta e Jisu Krishtit dhe e katër shenjtorëve të njohur shqiptarë: Shën Astit, Shën Vlashit, Shën Joan Vladimirit dhe Shën Kozmait.
 
Dita e fundit e kampit ishte një peligrinazh në manastirin historik të Shën Kozmait, për të marrë pjesë në festimet e 300-vjetorit të lindjes së tij. 53 njerëz morën pjesë në pelegrinazh, duke përfshirë fëmijët dhe prindërit e tyre.
 
Kampe për fëmijë u zhvilluan edhe me fëmijët e grupeve të katekizmit të Kryezjarrit, Librazhdit dhe Shelcanit. Tema e kampit ishte Liturgjia Hyjnore. Ky kamp kishte si qëllim t’i udhëhiqte fëmijët drejt kuptimit dhe pjesëmarrjes në Liturgjinë Hyjnore. Programi i kampit përmbante lutje, këngë, lojra, punë dore, koktej, shëtitje, etj. Ditët kaluan shumë shpejt dhe fëmijët morën me vete mësimin dhe dashurinë për Perëndinë dhe gëzimin që ofroi të qënit së bashku.
 
Ndërkohë kampet e fëmijëve vazhdojnë në vende të tjera. Në Gjinar të Elbasanit është duke u zhvilluar këto ditë kampi veror ditor për
fëmijë. Në këtë kamp marrin pjesë një numër i madh fëmijësh dhe tema e kampit është: “Zoti është bashkë me ne”.
 
Zyra Qendrore e Fëmijëve përgatitet për kampe të tjera fëmijësh. Nga data 1-6 shtator, do të ketë kamp për fëmijë në Tiranë, pranë Liqenit Artificial, në Kishën e Shën Prokopit. Në këto data do të ketë kamp për fëmijë edhe në Kavajë, pranë Kishës së Shën Nikollës. Ndërsa nga datat 9-13 shtator do të zhvillohet kamp për fëmijë në Sukth.
 
Mosha e fëmijërisë është një moshë mjaft domethënëse në jetën e njeriut, është moshë ku njeriu hedh bazat e formimit të tij. Tek Fjalët e Urta 22:6 thuhet: “Mësoji fëmijës rrugën që duhet të ndjekë, dhe ai nuk do të largohet prej saj edhe kur të plaket”.
 
 
 
 
 
Doli në qarkullim gazeta "Ngjallja" e muajit Gusht 2014.
Doli në qarkullim gazeta "Ngjallja" e muajit Gusht 2014. Në këtë numër do të lexoni:

- Rrugëtim – Transformimi – nga Kryepiskopi i Tiranës, Durrësit dhe i Gjithë Shqipërisë † Anastasi.
 
- U krye Shenjtërimi i kishave të Pogradecit, Alikos dhe Këlcyrës – nga Korresp. i “Ngjallja”.
 
- Nga 10-13 gusht u zhvillua Panairi i Librit “Vlora 2014”.
 
- Kryepiskopi Anastas Meshoi në qytetin e Korçës.
 
- SHËN KOZMAI I MYZEQESË DHE I ORTHODHOKSISË EKUMENIKE – nga Mihail Kr. Pantoulas.
 
- Një humbje shpirtërore dhe materiale. U dogj kisha “Ungjillëzimi i Hyjlindëses”, monument kulture, në fshatin Salc - Kozare, të Kuçovës.
 
- NJOFTIM - Konkursi për pranimin e studentëve të rinj në Akademinë Teologjike “Ngjallja e Krishtit”, në Shën Vlash.
 
- Kalendari i Liturgjive Hyjnore, SHTATOR 2014.
 
- U zhvilluan kampet kombëtare për djem e vajza – nga Dhjakon Stefan Ritsi, AmarildoTashi, Dhimitër Piperi dhe Ana Baba
 
- DEKLARATË PËR SHTYP - KËSHILLI NDËRFETAR I SHQIPËRISË
 
- Njoftim për studentët e Shkollës së Lartë Private “LOGOS”
PANAIR MADHËSHTOR NË KOLKONDAS PËR TË KRËMTEN E SHËN KOZMAIT
Kryepiskopi Anastas: Shën Kozmai u nderua në trevat e Shqipërisë dhe kur jetoi, por edhe menjëherë pas fjetjes së tij martirike...
 
    Sot, më 24 gusht 2014, Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqipërisë kremtoi me madhështi kujtimin e Shën Kozma etolosit. Në manastirin që mban emrin e tij, në Kolkondas, u krye Liturgja Hyjnore Sinodike, që u kryesua nga Kryepiskopi i Tiranës, Durrësit dhe i Gjithë Shqipërisë, Fortlumturia e Tij Anastasi, me pjesëmarrjen e të gjithë anëtarëve të Sinodit të Shenjtë: të Hirësive Mitropolitë, të Beratit Ignatit, të Korçës Joanit, të Gjrokastrës Dhimitrit, dhe Episkopëve, të Apolonisë Nikolla, të Krujës Andoni, të Amantias Nathanaili dhe Bylisit Asti, së bashku edhe me shumë priftërinj e dhjakonë. Qindra besimtarë orthodhoksë dhe jo vetëm, kryesisht nga zona e Fierit, por edhe nga i gjithë vendi, si dhe pelegrinë nga Greqia, mbushën kishën qendrore (katholikonin) të Manastirit dhe mjediset përreth, duke marrë pjesë në gjithë atmosferën adhuruese të ditës. Shumë prej tyre e kishin kaluar natën me lutje në manastirin e shenjtorit, siç është tradita shekullore.
    Për personin dhe veprimtarinë shpirtërore të Shën Kozmait foli Hirësia e tij Episkopi  i Apolonisë, Nikolla, i cili theksoi përkushtimin ndaj besimit dhe veprën e jashtëzakonshme të shenjtorit, që në një kohë të errët e të vështirë ktheu shpresën tek të krishterët orthodhoksë.
Në mbarim të Liturgjisë Hyjnore besimtarëve iu drejtua edhe Fortlumturia e Tij Anastasi, i cili në fjalën e tij iu referua veçanërisht kushteve historike në të cilat Shën Kozmai zhvilloi veprën e tij hierapostolike, rrjedhojë e së cilës ishte frenimi i valës të islamizimeve masive dhe shpëtimi i Orthodhoksisë në këto treva, një realitet i bukur për të cilin të krishterët e sotëm kaq shumë i detyrohen shenjtorit.
    Ditët e fundit pati artikuj në gazeta të ndryshme që arritën deri sa ta cilësojnë shenjtin “djall” dhe “antishqiptar”, duke tentuar, sikundër tha Kryepiskopi, ta varin përsëri shenjtorin në laqe prej letrash. Ata, tha ai, frymëzohen nga formimi ateist dhe duan të vazhdojnë t’i mbajnë të nënshtruar besimtarët orthodhoksë.
    Por këto kohë kanë kaluar dhe kur ofendojnë shenjtorët e Kishës, ose kur duan të imponojnë mënyrat sesi orthodhoksët do t’i nderojnë ata shenjtorë, mund të arrijnë vetëm të trondisin tolerancën dhe bashkëjetesën fetare, që është një realitet, nga të paktët, që Shqipëria e paraqet me mburrje në familjen bashkëkohore europiane. 
    Shën Kozmai ishte jo thjesht një klerik i përkushtuar orthodhoks dhe hierapostull i ndriçuar, por ishte edhe një faktor i progresit dhe për kushtet e epokës së tij synonte epancipimin shoqëror. I nxiste besimtarët të mësojnë greqisht si një mjet që ata të njiheshin me të vërtetën e Ungjillit dhe misteret e Kishës. Në atë kohë ende nuk kishte asgjë të shkruar apo përkthyer në shqip, ndërsa edhe vetë Ungjilli i Shenjtë u përkthye disa dhjetëvjeçarë më vonë. Me predikimin e tij Shën Kozmai emocionoi turmat e besimtarëve në trevat e Shqipërisë së sotme dhe besimtarët e vlerësuan dhe e deshën edhe për të gjthë veprën e tij për përparim shoqëror dhe arsimim të masave.
    Fortlumturia e Tij Anastasi foli me emocione edhe për vizitën që pati ditët e fundit në vendin e martirizimit me varje të Shën Kozmait (Kolkondasi është vendi ku u gjet dhe u varros lipsani i Shën Kozmait pas ekzekutimit të tij). Fjala është për fshatin Mujalli, në krah të lumit Seman, në bregun jugor të tij, ku në vendin e martirizimit  ekziston një pemë si ajo ku ishte vendosur laku.
    Në fund, besimtarët dhe klerikët morën pjesë edhe në litaninë me lipsanin e shenjtorit.
    Më pas, në kompleksin manastirial të rindërtuar plotësisht, Kryepiskopi dhe të gjithë kryepriftërinjtë pritën besimtarët dhe pelegrinët.
 
***
 
    Manastiri i Shën Kozmait është rikonstruktuar plotësisht me kujdesin dhe fondet e siguruara nga Kryepiskopi Anastas. Punimet e gërmimit dhe largimit të dherave nxorrën në dritë varrin e shenjtorit me pikturë murale të asaj kohe që mbi dy shekuj më parë, si dhe elemente të tjerë arkitekturorë me mjaft interes, që ishin mbuluar nga lymi i sjellë nga përmbytjet e lumit Seman. Gjithashtu, janë ngritur edhe katër kisha të reja në zona të ndryshme, që i dedikohen kujtimit të Shenjtorit.
 
***
 
   Kohët e fundit ka pasur një fushatë të orkestruar shpifjesh kundër shenjtorit, me qëllim denigrimin e veprës së Kryepiskopit Anastas dhe të gjithë Kishës sonë Orthodhokse Autoqefale.
   P.sh. Një nga sajesat që përdoren, është ajo se nderimi i këtij martiri të madh nuk ka ekzistuar mes të krishterëve orthodhoksë shqiptarë; edhe n.q.s. ka filluar, ka filluar pas vitit 1961, kur me vendim të Patriarkanës Ekumenike u vu në listën e shenjtorëve të nderuar nga të gjitha Kishat Orthodhokse. Këto nuk janë vërteta, nderimi i tij si shenjtor lokal nisi nëshek. XVIII, në të gjitha ato zona ku ai dha një kontribut të jashtëzakonshëm për të zgjuar ndërgjegjen e shtypur të orthodhoksëve nga nata e gjatë osmane, duke frenuar dukshëm islamizimin e këtyre trevave. Këtë e dëshmojnë ndërgjegjja e popullit orthodhoks shqiptar, afresket e ikonat, shërbesa kishtare për shenjtorin, Manastiri i tij dhe kisha e ndërtuar me kujdesin e Ali PashëTepelenës (1814-1815) dhe mbi të gjitha, e dëshmon nderimi i madh i gjithë popullit edhe atij jo orthodhoks, kudo ku ai predikoi.
   Dëshmi e këtij nderimi para vitit 1961, që hedh poshtë ato që pretendojnë antiorthodhoksët, mes shumë të tjerave është ajo që kanë shkruar e botuar dy nga personalitet më të mëdha të Kishës sonë: Imzot Theofan Noli dhe Kryepiskopi i parë kanonik, Fortlumturia e Tij Kristofor Kisi.
   Imzot Theofan Noli, në vitin 1947, në Boston, botoi Kremtoren (Tëkremtet) e Kishës Orthodokse. Në parathënien e tij thotë se: “Përkthimin... e kemi bërë nga Gerqishtja, me përjashtimin e këndimeve të Shën Kozmait të Beratit, të cilin e parafrazuam nga versioni shqip i KryeHirësisë Tij, Imzot Kristofor Kisi, Kryepeshkopit të Shqipërisë”. Dhe në faqet 754-763 jep shërbesën kishtare të këtij shenjtori. 
  Pra, Imzot Theofan Noli, që në 1947 (pra për para vitit 1961) e quan Shën Kozmai i Beratit dhe shërbesën e shenjtorit e merr nga botimi i vitit 1931 të Imzot Kristofor Kisit, i cili ka shkruar mjaft për Shën Kozmain. 
  Pra, për Imzot Theofan Nolin dhe Imzot Kristoforin, si dhe për gjithë besimtarët orthodhoksë dhe më gjerë në shekuj, Shën Kozmai nuk ishte as antishqiptar e as "joshenjtor", siç trumbetojnë zotërinjtë antiorthodhoksë.
  Po kështu, i pa parecedent dhe i pa imagjinueshëm për arrogancen dhe frymën antiorthodhokse ishte dhe një deklaratë e disa shoqatave pa lidhje me besimin, e cila krijoi revoltë mes besimtarëve orthodhoks edhe shqetësim per frymën perçarëse që kërkontë të mbillte e të përhapte.
 
Fjala e Kryepiskopit Anastas per Shen Kozmain dhe kremtimin e tij si shenjtor nder shqiptaret. Kolkondas, 24.8.2014.

 
 
Foto nga Thoma Dhima dhe Aleksandria Ritsi
 

 

 

Foto nga Thoma Dhima dhe Aleksandria Ritsi

Nderimi i Shën Kozmait nga shqiptarët është i hershëm

Pasi sulmuan Kryepiskopin Anastas, pasi sulmuan ata që punojnë për Kishën Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë, pasi shpikën gjithfarë gënjeshtrash për kanonet dhe statutet orthodhokse, pasi na e deformuan historinë e besimit, tani e kanë radhën shenjtorët tanë. Sidomos kohët e fundit janë shtuar shkrimet në disa media të caktuara, në të cilat hidhet baltë mbi një nga shenjtorët më të nderuar mes shqiptarëve dhe më gjerë - Shën Kozmain (martirizuar në 1779).  

Një nga sajesat që përdoren, është ai se nderimi i këtij martiri të madh nuk ka ekzistuar mes të krishterëve orthodhoksë shqiptarë; edhe nqs ka filluar, ka filluar pas vitit 1961, kur me vendim të Patriarkanës  Ekumenike u vu në listën e shenjtorëve të nderuar nga të gjitha Kishat Orthodhokse. Këto nuk janë vërteta, nderimi i tij si shenjtor lokal  nisi në shek. XVIII, në të gjitha ato zona ku ai dha një kontribut të jashtëzakonshëm për të zgjuar ndërgjegjen e shtypur të orthodhoksëve nga nata e gjatë osmane, duke frenuar dukshëm islamizimin e këtyre trevave. Këtë e dëshmojnë ndërgjegjja e popullit orthodhoks shqiptar, afresket e ikonat, shërbesa kishtare për shenjtorin, Manastiri i tij ndërtuar me kujdesin e Ali Pashë Tepelenës (1814-1815) dhe mbi të gjitha, e dëshmon nderimi i madh i gjithë popullit edhe atij joorthodhoks, kudo ku ai predikoi.

Dëshmi e këtij nderimi para vitit 1961, që hedh poshtë ato që pretendojnë antiorthodhoksët, mes shumë të tjerave është ajo që kanë shkruar e botuar dy nga personalitet më të mëdha të Kishës sonë: Imzot Theofan Noli dhe Kryepiskopi i parë kanonik, Fortlumturia e Tij Kristofor Kisi.

Imzot Theofan Noli, në vitin 1947, në Boston, botoi Kremtoren (Të kremtet) e Kishës Orthodokse. Në parathënien e tij thotë se: “Përkthimin... e kemi bërë nga Gerqishtja, me përjashtimin e këndimeve të Shën Kozmait të Beratit, të cilin e parafrazuam nga versioni shqip i KryeHirësisë Tij, Imzot Kristofor Kisi, Kryepeshkopit të Shqipërisë”. Dhe në faqet 754-763 jep shërbesën kishtare të këtij shenjtori.

Pra, Imzot Theofan Noli, që në 1947 (pra përpara viti 1961) e quan Shën Kozmai i Beratit dhe shërbesën e shenjtorit e merr nga botimi i vitit 1931 të Imzot Kristofor Kisit, i cili ka shkruar mjaft për Shën Kozmain.

Pra, për Imzot Theofan Nolin dhe Imzot Kristoforin, Shën Kozmai nuk ishte as antishqiptar e as "joshenjtor", siç trumbetojnë zotërinjtë antiorthodhoksë.

Më poshtë po japim tre prej disa dokumentimeve, që tregojnë nderimin dhe hershmërinë e këtij nderimi mes shqiptarëve për Shën Kozmain:

- Fragmentet nga libri i Imzot Theofan Nolit, “Kremtore e Kishës Orthodokse”, Boston, 1947 (Libri liturgjik që përdorim sot në kishat orthodhokse të Shqipërisë)

- Kopertina e librit Imzot Kristoforit për shën Kozmain “Jetëshkrimi dhe akoluthia e dëshmorit të ri dhe Isapostullit Shën Kozma”, Korçë 1931.

- Afresku i shek. XIX i shenjtorit në Manastirin që i dedikohet atij. 

 

 

 

Fragmentet nga libri i Imzot Theofan Nolit, “Kremtore e Kishës Orthodokse”, Boston, 1947.

 

 

 

 

 

Kopertina e librit Imzot Kristoforit për shën Kozmain “Jetëshkrimi dhe akoluthia e dëshmorit të ri dhe Isapostullit Shën Kozma”, Korçë 1931.

 

 

 

 

Afresku i shek. XIX i shenjtorit në Manastirin që i dedikohet atij. 

 

 

Panairi i Librit “Vlora 2014”
Me bekimin e Kryepiskopit Anastas edhe nën kujdesin e Mitropolitit të Beratit, Vlorës dhe gjithë Myzeqesë, Imzot Ignatit, Kisha Orthodhokse mori pjesë në panairin triditor “Vlora 2014”, i zhvilluar nga datat 10-13 Gusht, 2014.
 
Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqipërisë u prezantua me botimet e saj, punimet kishtare dhe me ekspozitë fotografish të veprimtarive të ndryshme si: shkollat 9-vjeçare, të mesme e të larta, kontributin publik, kujdesin shëndetësor, përkujdesjet ditore (kopshtet), shtëpinë e fëmijëve “Shpresa”, edukimin e krishterë, kampet, ndërtimet dhe restaurimet e kishave, duke shfaqur kështu një prezantim dinjitoz të ringritjes së Kishës.
 
Tenda e Kishës Orthodhokse u vizitua nga shumë pjesëmarrës të panairit, të cilët patën mundësinë të merrnin botimet e saj por edhe të merrnin më shumë informacion rreth veprimtarive të saj. Personalitetet e larta gjithashtu vizituan këtë tendë. I pranishëm në hapjen e këtij panairi ishte edhe Mitropoliti i Beratit, Imzot Ignati. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kanë filluar kampet verore ditore për fëmijë. (Gusht 2014)
Kampet verore ditore janë ndër aktivitetet që fëmijët e zonave të ndryshme të Shqipërisë i presin me shumë dëshirë. Edhe gjatë kësaj vere, Kisha Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë vazhdon zhvillimin e kampeve ditore për fëmijë. Zyra Qendrore e Fëmijëve, Zyra e Katekizmit dhe Departamenti i Edukimit të Krishterë në Akademinë Theologjike “Ngjallja e Krishtit” bëjnë të mundur realizimin e këtyre kampeve, në bashkëpunim me klerikët e Dioqezave të ndryshme, katekistët dhe të rinjtë orthodhoksë.
 
Programi i këtyre kampeve i lejon fëmijët që të jenë pjesë e tyre për 4-5 orë në ditë. Zyra Qendrore e Fëmijëve zhvilloi kampe ditore për fëmijë në Qendrën Thavor në Shkozë, në Bathore dhe në Kishën “Ungjillëzimi i Perëndilindëses” në Tiranë. Në këto kampe morën pjesë rreth 120 fëmijë.
 
Kampet ditore të zhvilluara nga kjo zyrë kishin si temë Liturgjinë Hyjnore. Qëllimi i këtyre kampeve ishte që fëmijët të kuptonin dhe të përjetonin më tepër të gjitha pjesët e Liturgjisë Hyjnore. Programi i kampit përmbante gjithashtu lojra, këngë dhe punë dore. Gjatë kohës së këngëve fëmijët patën mundësinë që të mësonin dhe të psalnin të gjitha pjesët që  psalen nga kori dhe populli gjatë Liturgjisë Hyjnore.
 
Në ditën e fundit të tij kampi u finalizua me kryerjen e Liturgjise Hyjnore në vendet ku u zhvillua kampi. Gjatë kësaj Liturgjie fëmijët kishin mundësinë të shikonin të konkretizuara të gjitha ato që kishin mësuar gjatë gjithë ditëve të kampin si edhe të psalnin vetë të gjithë Liturgjinë Hyjnore.
 
Kampet verore ditore të fëmijëve vazhdojnë në zona të ndryshme të vendit dhe fëmijëve u jepet mundësia të mësojnë më tepër për Perëndinë, të krijojnë shoqëri të reja, të argëtohen dhe të kalojnë ditët e pushimeve verore në një mënyrë të vlefshme.
 
 
 

U krye Shenjtërimi i kishës së hirshme “Ungjillëzimi i Perëndilindëses”, në Këlcyrë. (17 Gusht 2014)
 
...E vërteta, dashuria, pendimi dhe përulësia... armët e besimtarit ndaj fuqive demonike...
 
   Brenda një atmosfere hareje dhe përkushtimi shpirtëror, Fortlumturia e Tij, Kryepiskopi i Tiranës, Durrësit dhe i Gjithë Shqipërisë, Anastasi, kreu sot Shenjtërimin e kishës së hirshme “Ungjillëzimi i Perëndilindëses”, në qytezën e Këlcyrës. Ai celebroi së bashku me Mitropolitiin e Gjirokastrës Dhimitrin dhe Episkopin e Amantias Nathanailin, si dhe me shumë klerikë të kësaj Mitropolie. Që herët në mëngjes qindra besimtarë, mes tyre shumë të rinj, nga enoria e Këlcyrës, por dhe e gjithë treva e Përmetit, kishin mbushur oborrin e Kishës, duke marrë pjesë me lutjen e tyre në aktin e hirshëm të Shenjtërimit, me litaninë e lipsaneve të shenjta dhe në vazhdim, me shenjtërimin e Tryezës së Shenjtë.
 
   Më pas vazhdoi Liturgjia Hyjnore, ku Kori i Shkollës së Muzikës Bizantine të Kryepiskopatës së Hirshme të Tiranës i dha një përmasë më të lartë e shpirtërore gjithë shërbesave.
 
   Kisha e re që u shenjtërua nga Kryepiskopi Anastas (e katërta brenda pak javësh, nga cepi në cep të Shqipërisë pas Shenjtërimit të Katedrales së Tiranës; kishës “Lindja e Zotit Krisht”, në Shkodër; kishës “Ngjallja e Zotit”, në Pogradec dhe “Dyzetë Shenjtorët”, në Aliko dhe e fundit kjo në Këlcyrë “Ungjillëzimin i Perëndilindëses”), u ndërtua në periudhën 1994-1996 dhe është e tipit bazilikë me kube, me sipërfaqe të përgjithshme që arrin 300m2. Ndodhet në qendër të qytezës dhe përbën pikë referimi të qytetit të krijuar relativisht rishtazi.
 
   Në fund të Liturgjisë Hyjnore, Kryepiskopi Anastas u foli besimtarëve si për tipikonë e Shenjtërimit dhe kuptimin e pranisë së Tempullit Orthodhoks në jetën e komunitetit adhurues, por dhe të qytetit në të cilin ai jeton dhe aktivizohet, si dhe mbi Ungjillin e ditës. Fortlumturia e Tij i nxiti besimtarët që të jetojnë me të vërtetë besimin dhe që të armatosen përditë me armët ndaj të cilave fuqitë demonike (që janë të pranishme edhe në shoqërinë e sotme njerëzore dhe përpiqen ta zhysin atë në korrupsion dhe padrejtësi), nuk munden veçse të jenë krejt të pafuqishme dhe të parrezikshme. Këto armë janë: e vërteta, përulësia, dashuria dhe pendimi. Ato do të duhet të kultivohen pandërprerë edhe me lutjen në këtë kishë të re orthodhokse. Dhe përsëri edhe një herë tjetër përsëriti porosinë e tij atërore që ne të krishterët orthodhoksë të mos mjaftohemi me harenë e godinave adhuruese, të reja apo të rikonstruktruktuara, por përditë të tregojmë kujdes të ndërtojmë veten tonë si tempuj të Perëndisë së gjallë.
 
   Në Qendrën Shpirtërore në krah të kishës vijoi qerasje tradicionale nga ana e enorisë së Ungjillëzimit, në një amtosferë të përzemërt dhe mbushur me këngë tradicionale të zonës së Përmetit.
 
   Duhet kujtuar këtu, se para pak vitesh Këshilli i Bashkisë së Këlcyrës, në shenjë vlerësimi për nismën e Kryepiskopit Anastas që në qytetin e tyre të ndërtohet kjo kishë e bukur, vendosi që rrugën përpara saj dhe në sheshin qendror të qytezës ta emërtojë “Rruga Kryepiskopi Anastas”.
 
   Në këtë gëzim të veçantë të besimtarëve të Këlcyrës për shenjtërimin e Kishës së tyre i pranishëm ishte edhe Nënkryetari i Parlamentit, z. Vangjel Dule dhe personalitete të tjera.
 
   Për të gjithë Mitropolinë e Gjirokastrës kjo prani e Kryepiskopit Anastas dhe shenjtërimi i dyfishtë përbëjnë një notë të veçantë festive dhe rast për një përjetim më të thellë të këtyre tubimeve adhuruese në kuadrin e së Kremtes së Fjetjes të së Tërëshenjtës Mari, që populli e mbiquan edhe Pashkë e Verës. Ky ishte rast i veçantë edhe për dhjetra besimtarë të këtyre trevave, që jetojnë dhe punojnë më së shumti në Greqi.
 
Këlcyrë, 17 Gusht 2014
 
Foto: Dhjakon Stefan Ritsi
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Apostulli - Galatianëve 3:16-22. Ungjilli - Marku 6:7-13.
Apostulli - Galatianëve 3:16-22.
Edhe premtimet iu thanë Abrahamit edhe farës së tij; nuk thotë: Edhe farave, si për shumë, po si për një: "Edhe farës sate", që është Krishti. Edhe këtë e them, se dhiatën që qe vërtetuar më përpara prej Perëndisë në Krishtin, ligji që u bë pas katërqind e tridhjetë vjetësh nuk e hedh poshtë që të prishë premtimin. Sepse në qoftë se trashëgimi është prej ligji, nuk është më prej premtimi; po Perëndia ia fali këtë Abrahamit me anë të premtimit.

Përse pra u dha ligji? U shtua për shkak të shkeljeve, deri sa të vinte fara, së cilës i qe bërë premtimi; edhe ky ligj u urdhërua me anë të engjëjve me dorë ndërmjetësi. Edhe ndërmjetësi nuk është vetëm i njërit; po Perëndia është një.

Ligji pra qenka kundër premtimeve të Perëndisë? Larg qoftë! Sepse në është dhënë ligj që mund të japë jetë, atëherë drejtësia do të ishte me të vërtetë prej ligjit. Por shkrimi i mbylli të gjitha nën mëkat, që t'u jepet premtimi prej besimit në Jisu Krishtin atyre që besojnë.
 
Ungjilli - Marku 6:7-13.
Edhe thirri pranë të dymbëdhjetët dhe zuri t'i dërgojë dy nga dy; edhe u jepte pushtet kundër frymëve të ndyra. Edhe i porositi ata të mos mbajnë asgjë udhës, veçse vetëm një shkop; as trastë, as bukë, as bakër në brez. Por të jenë mbathur me sandale dhe të mos veshin dy këmishë. Edhe u thoshte atyre: Në çdo shtëpi që të hyni, qëndroni atje deri sa të dilni që andej. Edhe sa njerëz të mos ju presin, as të mos ju dëgjojnë, kur të dilni andej, shkunduni pluhurin që është poshtë këmbëve tuaja, për dëshmi në ta. Me të vërtetë po ju them juve, më i durueshëm do të jetë dënimi në Sodomë e në Gomorrë në ditën e gjyqit, se në atë qytet. Edhe ata dolën e predikuan që të pendohen njerëzit. Edhe nxirrnin shumë demonë; edhe lyenin me vaj shumë të sëmurë dhe i shëronin.

 

Leximet biblike të ditës - VIDEO

 

Sofia e vajzat dëshmore. Besa, Shpresa, Dashuria. Dëshmore Agathoklia.
Sofia e vajzat dëshmore. Besa, Shpresa, Dashuria.

Ishin italiane megjithëse emrat i kishin grekë. Sofia (urtësia) rridhte nga një shtëpi e shquar italiane, po mbeti e ve qysh herët. Rriti me shpresëtari të tria bijat e saj, të cilat shquheshin për lulëzimin e rinisë dhe për bukurinë e shpirtit të tyre.
 
Që të katërta u shpërngulën në Romë, ku u denoncuan si të krishtera para perandorit Adrian (117-138), i cili i mori në pyetje e ia dorëzoi një senatoreje për t’i bindur tri ditë rresht, por e ëma u jepte guxim për martirizim. Përsëri lajka dhe kërcënime, por pa rezultat. I veçuan pra njërën nga tjetra që rezistenca e tyre të dobësohej.
 
E para që iu nënshtrua torturave ishte dymbëdhjetëvjeçarja Pistis (besa), ngaqë nuk bëri flijime dhe për më tepër, ironizoi idiotësinë e paganëve, e goditën egërsisht me shkopinj, i prenë gjinjtë, e për pasojë rridhte qumësht, e vunë mbi një skarë të skuqur dhe në një tigan të madh me vaj dhe zift.
 
Virgjëresha nuk ndjente dhimbje dhe me anë të fuqisë hyjnorë mbetej e padëmtuar, gjë që do të përsëritej edhe tek motrat e saj. Së fundi i prenë kokën. Atëherë Sofia uroi që të bëhej nëna e tri martireve dhe jo vetëm e njërës!
 
Në vazhdim dhjetëvjeçaren Elpis (shpresa) e fshikulluan, e hodhën në furrë, e varën dhe e shqyen me thonj hekuri, e hodhën në një kazan me zift dhe rrëshirë të zier. Por kazani shkriu dhe u përvëluan idhujtarët.
 
Pasi i prenë kokën edhe asaj, nëntëvjeçarja Agapi (dashuria) iu nënshtrua torturave, ndoshta shpëtonte sadopak prestigji i Adrianit që qe goditur nga vajzat e pafuqishme dhe të mitura… E varën të lidhur fort dhe e rrahën gjersa iu shtrembëruan kyçet. I përgatitën një furrë dhe martirja u hodh vetë brenda dhe atëherë u shfaqën engjëj për ta mbrojtur. Ndërkohë flakët u përhapën dhe dogjën perandorin e të tjerët, të cilët, duke qenë të pandjeshëm, e shpuan me hell dhe më pas i prenë kokën.
 
Nëna heroinë varrosi të bijat dhe ditën e tretë fjeti edhe ajo, ashtu siç ishte lutur, mbi varrin e vajzave të saj.

 

Predikimi i së Djelës

 

Lartësimi i Kryqit ose Ngritja e Kryqit

   Lartësimi i Kryqit, kremtuar në 14 shtator, përkujton gjetjen e Kryqit të Krishtit nga Shën Elena, nëna e perandorit Konstandin, në shekullin IV dhe, pasi u morë nga persianët, rimarrjen e tij nga perandori Irakli, në shekullin VII, kur ai u "lartësua" në Kishën e Ngjalljes në Jerusalem. Nga kjo ngjarje e fundit "lartësimi universal" i Kryqit filloi të kremtohej çdo vit në të gjitha Kishat e perandorisë. Dita e Lartësimit të Kryqit u bë festa kombëtare e Perandorisë së Krishterë të Lindjes, siç janë sot festat kombëtare të vendeve të ndryshme. Kryqi, emblema zyrtare e perandorisë, që vendosej në të gjitha ndërtesat publike dhe në uniformat, ngrihej në këtë ditë zyrtarisht nga peshkopët dhe priftërinjtë. Ata bekonin me kryqin katër pikat e horizontit, ndërkohë që populli përsëriste "Mëshiro o Zot". Ky ritual bëhet akoma edhe sot në disa Kisha, mbas paraqitjes dhe lartësimit të Kryqit, mbas Dhoksologjisë së Madhe të Mëngjesores, ose mbas Meshës Hyjnore.

    Përlëshorja (Tropari) i festës, e cila ishte, dikush mund të thotë, "himni kombëtar", këndohej në të gjitha rastet festive të Perandorisë së Krishterë të Lindjes. Fillimisht i kërkohej Perëndisë të shpëtonte popullin, t’u dhuronte fitore në luftë dhe të ruante perandorinë "me fuqinë e kryqit". Sot, në shumë Kisha, tropari dhe shumë himne të festës janë "shpirtërizuar"; "barbarët" janë kështu të ligjtë shpirtërisht e mëkatarët, përfshirë këtu djallin dhe ushtrinë e tij dhe "të krishterët orthodhoksë" zëvëndëson emrin e sundonjësve zyrtarë të perandorisë. O Zot, shpëto popullin tënd dhe bekoje trashëgimin tënd. Dhuroju shpresëtarëve fitore mbi barbarët dhe ruaje shtetin tënd me anën e Kryqit tënd(Tropari).

 

Radio "Ngjallja" Live


 

 
 

Patriarkana Ekumenike Patriarkana e Aleksandrisë

Patriarkana e Antiokisë
Patriarkana e Jerusalemit
Patriarkana e Rusisë
Patriarkana e Serbisë
Patriarkana e Rumanisë
Patriarkana e Bullgarisë
Patriarkana e Gjeorgjisë
Kisha e Qipros
Kisha e Greqisë
Kisha e Polonisë
Kisha e Shqipërisë
Kisha e Çekisë & Sllovakisë
 
 

Kryepiskopi Anastas

...

Read More

Vështrim i përgjithshëm 1991-2013

    Me rifitimin e lirisë së besimit, pas persekutimit të egër shumëvjeçar (1945-1...

Read More

Sinodi i Shenjtë

Sinodi i Shenjtë i Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë përbëhet nga: Kryepiskopi i ...

Read More

Besimi Orthodhoks

       Në këtë seksion të faqes sonë të internetit, besimtarët orth...

Read More

Historia e Kishës

            ...

Read More

Dhiata e Re

   Librat e parë të shkrimeve të Dhiatës së Re janë katër ungjijtë e Shën Mattheut, ...

Read More

Mitropolitë e Shenjta

Kryepiskopata e Shenjtë e Tiranës, Durrësit

 

Kryepiskop: Kryepiskopi i Tiranës, Durrësit dhe i gjithë Shqipërisë, Fortlumturia e Tij Anastasi. Episkopë Ndihmës: Episkopi i Apollonisë, Hirësia e Tij Nikolla;  Episkopi i Krujës, Hirësia e Tij Andoni. Episkopi i Amantias Hirësia e Tij Nathanail. Episkopi i Bylisit Hirësia e Tij Asti. Selia: Tiranë. Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqipërisë, Rr. e Kavajës 151, Tiranë, Albania. Tel. (00355) 4–2234.117, 4–2235.095, fax 4–2232.109.

 

______________________________________________

Mitropolia e Shenjtë e Beratit

 

Mitropolit: Mitropoliti i Beratit, Vlorës dhe Kaninës, Hirësia e Tij Ignati. Selia: Lagja "22 Tetori", Berat. Tel. (00355) 32–238 120, tel.- fax 32–238.120. 

 

 

Mitropolia e Shenjtë e Gjirokastrës 

 

Mitropolit: Mitropoliti i Gjirokastrës, Hirësia e Tij Dhimitri. Selia: Gjirokastër. Lagja 11 Janari, Gjirokastër. Tel. (00355) 84–242.66, fax 84–237.73.

___________________________________________

Mitropolia e Shenjtë e Korçës

 

Mitropolit: Mitropoliti i Korçës, Hirësia e Tij Joani. Selia: Korçë. Rr. "Stefan Luarasi", nr. 2, Korçë, Albania. Tel. (00355) 82–242.876, fax 82–246.100. Epitrop Arkihieratik: Atë Ilia Kotnani.

Kalendari 2014